Diëtiste Anne de Winter begeleidt voornamelijk mensen die willen of moeten afvallen, bijvoorbeeld om medische redenen. Maar soms krijgt ze ook patiënten in haar praktijk die ondervoed zijn doordat ze te weinig of te eenzijdig eten. “Deze mensen worden meestal via de huisarts naar ons doorverwezen”, vertelt Anne. “Wij gaan dan samen met de patiënt de oorzaak van de ondervoeding achterhalen. Want die kan per persoon erg verschillen. Soms is iemand een aantal kilo’s afgevallen als gevolg van een ziekte, bijvoorbeeld kanker. Het eten smaakt dan niet meer waardoor de patiënt steeds minder gaat eten. Ook spanningen en depressiviteit kunnen ondervoeding in de hand werken. Daarbij speelt ook aanleg een rol. Sommige mensen eten van nature minder, ze zitten sneller vol. Laatst had ik bijvoorbeeld een mevrouw in mijn praktijk die slechts 32 kilo woog. Ze had veel pijn en andere lichamelijke klachten en leed aan stress. Ze had van nature een hoge verbranding en geen grote eetlust, en door haar klachten had ze helemaal geen zin meer in eten.”  

 

Als er meer inzicht is in de oorzaak van de ondervoeding, wordt vervolgens het eetpatroon aangepast. “Voor veel mensen is het al voldoende als ze iets gezonder gaan eten. Bijvoorbeeld door te ontbijten en een tussendoortje te nemen”, aldus Anne. “Eigenlijk komt het er op neer dat mensen leren verantwoord te eten volgens de schijf van vijf. Voldoende fruit en groente, vezelrijke producten en niet teveel vet. Een slagroomkuur om snel aan te komen, is dus uit den boze. Het gaat erom dat mensen hun energie en voedingstoffen uit de juiste voedingsmiddelen halen die ze makkelijk in hun dagelijkse eetpatroon kunnen verwerken. Dan is het ook het best vol te houden. Bijvoeding, bijvoorbeeld drinkvoeding van Nutricia waar heel veel extra voedingsstoffen in zitten, adviseren we pas als mensen extreem zijn afgevallen. Voor terminale patiënten kan bijvoeding de kwaliteit van leven verbeteren.”

 

Welke voedingstips heeft Anne speciaal voor ouderen die aan ondervoeding lijden of die moeite hebben om een gezond gewicht te houden? “Neem als tussendoortje een handje noten. Noten bevatten extra caloriën en zijn ook heel gezond. Ik raad ook vaak een of twee glazen sinaasappelsap per dag aan. Sinaasappelsap is lekker fris en je krijgt op die manier ook je vitamines binnen. Wat ook goed helpt, is een beetje mayonaise op je brood smeren. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is mayonaise niet ongezond want het bevat de juiste vetten. Ook extra melkproducten, bijvoorbeeld een zuiveltoetje tussendoor of na het eten, zijn aan te raden. Vitaminesupplementen zijn in principe niet nodig. Wel zouden alle ouderen, ook gezonde ouderen, extra vitamine D moeten slikken, ongeveer 2,5 microgram per dag. En omdat de nierfunctie bij het ouder worden iets achteruit gaat, is het aan te raden om extra te drinken, zo’n 1,7 liter per dag.” 

 

Dit artikel wordt in april 2007 geplaats in de ANBO Vizier.

auteur: Theone Joostensz